اگر دو مقاله قبلی ما را خوانده باشید، حالا دیگر به خوبی می‌دانید که کوین و توکن چه تفاوت‌هایی دارند و چطور باید از کیف پول و کلیدهای خصوصی خود مانند یک گنجینه محافظت کنید. اما حالا به یک مرحله عملی و بسیار مهم می‌رسیم: انتقال دارایی. فرض کنید می‌خواهید مقداری تتر (USDT) برای دوستتان بفرستید یا از صرافی به کیف پول شخصی‌تان پولی واریز کنید. اولین چیزی که صرافی یا کیف پول از شما می‌پرسد این است: «از کدام شبکه می‌خواهی استفاده کنی؟». اینجاست که پای مفاهیمی مثل شبکه (Network) و کارمزد شبکه به میان می‌آید.

در این مقاله می‌خواهیم به ساده‌ترین شکل ممکن به شما بگوییم که شبکه چیست، چرا انتخاب شبکه درست بسیار اهمیت دارد و کارمزد شبکه چطور محاسبه می‌شود.

شبکه (Network) در کریپتو دقیقاً چیست؟

به زبان خیلی ساده، شبکه همان بلاکچین یا جاده‌ای است که تراکنش شما روی آن حرکت می‌کند تا به مقصد برسد. وقتی شما قصد ارسال رمزارزی را دارید، این تراکنش باید در یک زیرساخت مشخص ثبت و پردازش شود.

هر شبکه در دنیای کریپتو دقیقاً مثل یک کشور مستقل عمل می‌کند و ویژگی‌های خاص خودش را دارد:

• قوانین مخصوص به خودش را دارد.
• کارمزد شبکه متفاوتی از بقیه می‌گیرد.
• سرعت و میزان شلوغی‌اش با بقیه فرق دارد.
• زبان و فرمت آدرس‌دهی مخصوص به خود را دارد.

آشنایی با شبکه‌های پرکاربرد در دنیای کریپتو

برای اینکه گیج نشوید، بیایید نگاهی به معروف‌ترین شبکه‌هایی بیندازیم که روزانه با آن‌ها سروکار خواهید داشت:

1. شبکه بیت‌کوین (Bitcoin Network): این شبکه مخصوص پادشاه ارزهای دیجیتال، یعنی خود بیت‌کوین است. کارمزد شبکه در اینجا بسته به میزان شلوغی می‌تواند حسابی بالا برود.
2. شبکه اتریوم (Ethereum – ERC20): شبکه اصلی برای کوین اتریوم (ETH) است. خیلی از توکن‌های معروف (با استاندارد ERC-20) روی این شبکه ساخته شده‌اند. فراموش نکنید که کارمزد شبکه در اتریوم با خود کوین ETH پرداخت می‌شود و در زمان‌های شلوغی، می‌تواند بسیار گران باشد!
3. شبکه ترون (TRON – TRC20): این شبکه برای کوین ترون (TRX) و توکن‌های TRC-20 است. ترون بین ما ایرانی‌ها به‌شدت محبوب است، چرا؟ چون انتقال تتر (USDT) روی این شبکه سرعت بالا و کارمزد شبکه بسیار پایینی دارد.
4. شبکه بایننس اسمارت چین (BSC – BEP20): شبکه اختصاصی صرافی بایننس که کوین اصلی آن BNB است. این شبکه هم سرعت خیلی خوبی دارد و هم کارمزد آن اقتصادی و به‌صرفه است.

چرا انتخاب شبکه درست، یک مسئله مرگ و زندگی است؟

احتمالاً برایتان پیش آمده که در صرافی با لیستی از شبکه‌ها روبه‌رو شوید و از خودتان بپرسید: «خب، کدام را انتخاب کنم؟». دقت کنید که انتخاب شبکه یک موضوع سلیقه‌ای نیست! دلایل اهمیت آن عبارتند از:

۱. خطر از دست رفتن همیشگی دارایی (سازگاری آدرس‌ها)

مهم‌ترین نکته این است که شبکه مبدأ و مقصد باید دقیقاً یکی باشند. اگر دوست شما آدرس کیف پولش را روی شبکه ترون (TRC20) به شما داده باشد، اما شما هنگام ارسال، شبکه اتریوم (ERC20) را انتخاب کنید، پول شما وارد یک جاده اشتباه می‌شود. نتیجه؟ پول به دست دوستتان نمی‌رسد و در بیشتر مواقع، دارایی شما برای همیشه گم می‌شود!

۲. تفاوت در کارمزد شبکه

شبکه‌های مختلف، هزینه‌های متفاوتی برای پردازش تراکنش می‌گیرند. انتخاب یک شبکه مناسب می‌تواند هزینه شما را به شدت کاهش دهد. مثلاً انتقال تتر روی شبکه اتریوم ممکن است چند دلار کارمزد شبکه برایتان آب بخورد، در حالی که همان انتقال روی شبکه ترون یا بایننس با هزینه بسیار ناچیزی انجام می‌شود.

نکته طلایی

هیچ‌وقت فقط به خاطر ارزان بودن کارمزد، یک شبکه را انتخاب نکنید؛ شرط اول این است که کیف پول یا صرافی مقصد حتماً از آن شبکه پشتیبانی کند.

۳. ارتباط شبکه با آدرس کیف پول

هر شبکه نوع خاصی از آدرس را تولید می‌کند. برخی کیف پول‌ها مثل متامسک (MetaMask) ممکن است برای چند شبکه مختلف یک آدرس تکراری به شما نشان دهند. یادتان باشد چیزی که تکلیف تراکنش را مشخص می‌کند، آن شبکه‌ای است که شما در بالای صفحه کیف پولتان انتخاب کرده‌اید.

خلاصه مقاله (چکیده کاربردی)

برای مرور سریع، همیشه این ۳ قانون طلایی را هنگام انتقال ارز دیجیتال به یاد داشته باشید:

• تعریف شبکه: شبکه همان بلاکچین و جاده‌ای است که تراکنش شما در آن ثبت می‌شود و هرکدام سرعت و قوانین خاص خود را دارند.
• کارمزد شبکه (Network Fee): هزینه‌ای است که برای انجام تراکنش می‌پردازید و در شبکه‌هایی مثل ترون (TRC20) ارزان‌تر و در شبکه‌ای مثل اتریوم (ERC20) معمولاً گران‌تر است.

قانون تطابق: همیشه قبل از زدن دکمه ارسال، ۳ چیز را چک کنید: ۱. نوع رمزارز (مثلاً USDT)، ۲. شبکه (مثلاً TRC20) و ۳. آدرس مقصد. مبدأ و مقصد باید دقیقاً روی یک شبکه باشند تا پولتان گم نشود.